blog
nieuws

“U bent net komen wonen in Nederland of u woont hier al een tijdje. Wij willen u graag informeren over het samenleven in Nederland en de dingen die hier belangrijk zijn.” Zo moeten nieuwkomers voortaan worden verwelkomd als het aan minister Asscher van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ligt. Er is op dit moment een wetsvoorstel aanhangig bij de Tweede Kamer dat onder meer de Wet inburgering beoogt te wijzigen zodat het onderdeel participatieverklaring aan het inburgeringsexamen kan worden toegevoegd.

Onder de huidige wet dienen inburgeringsplichtigen binnen drie jaar het inburgeringsexamen of een vrijstellend examen te behalen. In het voorstel wordt deze participatieverklaring een verplicht onderdeel van het inburgeringstraject zodat nieuwkomers op een eerder moment in aanraking komen met kernwaarden van de Nederlandse samenleving. Het participatieverklaringstraject bestaat uit bijeenkomsten waarin de Nederlandse kernwaarden worden uitgelegd en besproken. Uitgaande van de grondtekst van de participatieverklaring zijn deze kernwaarden vrijheid, gelijkwaardigheid, solidariteit en participatie. Ter afsluiting wordt de zogeheten participatieverklaring ondertekend. Het participatieverklaringstraject dient binnen één jaar na huisvesting in een gemeente door inburgeringsplichtigen te worden afgerond. “De achtergrond hiervan is de gedachte dat onze samenleving alleen kan functioneren als iedereen die zich hier wil vestigen meedoet en de kernwaarden van de Nederlandse samenleving kent en respecteert. […] Voorkomen moet worden dat er groepen zijn, of ontstaan, die weinig of niet deelnemen aan de Nederlandse samenleving, en de manier waarop wij met elkaar leven niet kennen of niet respecteren” , aldus minister Asscher.

Er is een pilot participatieverklaring gestart in een aantal gemeenten. In juli 2015 is een eindrapport verschenen waarin de meeste gemeenten positief staan tegenover voortzetting hiervan. Voor alle doelgroepen heeft het zogenaamde “verwelkomingsbeleid” met de brochures die worden verstrekt en de bijeenkomsten waar tekst en uitleg wordt gegeven over Nederland een nuttige functie. Nieuwkomers krijgen zo gedegen informatie over het land waar zij naartoe zijn gekomen. Dat informatieverschaffing een goede zaak is, zal door menigeen worden onderschreven. De discussie die gevoerd wordt, ziet met name op het verplichte karakter van het tekenen van de participatieverklaring. Wat is het nut van een dergelijke verklaring, wanneer je bij het niet tekenen hiervan een bestuurlijke boete riskeert van 340 euro? De daadwerkelijke wil van de nieuwkomer om zich te conformeren aan de genoemde kernwaarden wordt daarmee onderuitgehaald. Hij zal immers zonder twijfel tekenen wanneer hem anders een boete van 340 euro kan worden opgelegd.

Mijns inziens is het een nobel streven om nieuwkomers kennis te laten maken met de Nederlandse samenleving. Toch bekruipt mij het gevoel van een zekere betutteling. Hoewel ook dat een typisch Nederlands dingetje is, is het zeker niet iets om trots op te zijn. Nieuwkomers worden zo weggezet als een ietwat onhebbelijke meute die afkomstig is uit een onbeschaafde samenleving. Vanuit die gedachte is het volstrekt normaal en noodzakelijk om nieuwkomers tijdens de participatiebijeenkomsten mee te geven dat in Nederland afval niet op straat wordt gegooid. Ook leren wij de nieuwkomer dat in Nederland niet gediscrimineerd wordt. Ik ben benieuwd hoe we in het licht van gelijke behandeling aan diezelfde nieuwkomer gaan verkopen dat de participatieverklaring niet door Nederlanders hoeft te worden ondertekend.

Overigens dient te worden opgemerkt dat het leeuwendeel van de verstrekte informatie in het participatieverklaringstraject reeds deel uitmaakt van het huidige inburgeringstraject. De verklaring verliest daarmee zijn nut en heeft enkel een symbolische waarde die, in mijn optiek, niet wenselijk is.

Hermie de Voer, Advocaat bij Everaert Advocaten Immigration Lawyers en Nikola Tibold, Juridisch medewerker bij Everaert Advocaten Immigration Lawyers

aanmelden nieuwsbrief

dhr.    mw.